Problemy z drukiem 3D — katalog 27 usterek i ich rozwiązań

Nie wiesz, jak nazywa się twoja usterka? To nie szkodzi. Ten katalog obejmuje 27 najczęstszych problemów w druku 3D i jest ułożony według tego, co widzisz na wydruku, a nie według terminologii. Przejrzyj opisy, znajdź ten, który pasuje do modelu leżącego przed tobą, i kliknij nazwę problemu.

Każdy wpis prowadzi do osobnej strony z pełną listą przyczyn i konkretnymi rozwiązaniami — z ustawieniami slicera i temperaturami dla materiałów Porima. Najczęstsze błędy w druku 3D rzadko mają jedną przyczynę, dlatego na stronach docelowych przyczyny są uporządkowane od najbardziej prawdopodobnej do najrzadszej. Usterki podzieliliśmy na cztery grupy odpowiadające temu, jak awarię przeżywa się przy drukarce: coś nie chwyciło na starcie, wydruk skończył się, ale wygląda źle, wydruk w ogóle się nie udał, albo winny jest sam filament i warunki w pomieszczeniu.

Problemy z pierwszą warstwą

Pierwsze dwie minuty druku decydują o reszcie. Jeśli materiał nie zwiąże się ze stołem, żadne późniejsze ustawienie tego nie naprawi.

Pierwsza warstwa się nie klei

Ścieżki nie trzymają się stołu, zwijają się za dyszą albo odchodzą w rogach zaraz po położeniu.

Warping (odkształcanie narożników)

Rogi wydruku podnoszą się do góry, a spód w trakcie druku przestaje przylegać do płyty.

Stopa słonia (elephant's foot)

Kilka dolnych warstw jest wyraźnie szerszych od reszty modelu, jakby wydruk był przy stole rozgnieciony.

Brak ekstruzji na starcie druku

Drukarka jeździ po stole, ale przez pierwsze kilkadziesiąt sekund z dyszy nie wychodzi nic.

Wydruk nie chce się odkleić od stołu

Po ostygnięciu model trzyma się płyty tak mocno, że nie da się go zdjąć bez szpachelki i siły.

Wydruk wygląda źle

Druk doszedł do końca, model jest w jednym kawałku, ale powierzchnia, wymiary albo detale nie są takie, jak powinny. To najliczniejsza grupa i zwykle najłatwiejsza do naprawienia.

Stringing (nitkowanie)

Model pokrywają cienkie pajęcze nitki między elementami.

Under-extrusion (niedomiar materiału)

Ścianki są cienkie i dziurawe, między sąsiednimi ścieżkami widać szczeliny, warstwy wyglądają na niedopełnione.

Over-extrusion (nadmiar materiału)

Ścianki są pofalowane i grubsze, niż powinny, a na krawędziach zbiera się nadmiar tworzywa.

Ghosting (ringing, echo drgań)

Za każdym narożnikiem i za każdym napisem powtarza się coraz słabsze falowanie powierzchni.

Pillowing (dziury w górnej warstwie)

Górna powierzchnia jest chropowata i ma otwory, przez które widać wypełnienie w środku modelu.

Blobs & zits (grudki i pryszcze)

Na gładkiej ściance, w tym samym miejscu każdej warstwy, powtarza się mała grudka albo wypukła kropka.

Przypalenia i przebarwienia

Na wydruku pojawiają się brązowe smugi i ciemne plamy, a materiał wygląda jak przypalony.

Słabe mostkowanie (bridging)

Ścieżki rozpięte nad pustą przestrzenią zwisają, falują albo urywają się w połowie rozpiętości.

Zła powierzchnia nad podporami

Tam, gdzie były podpory, powierzchnia jest poszarpana i pokryta śladami, a same podpory trudno oderwać.

Szczeliny w cienkich ściankach

W wąskich elementach modelu między ścieżkami zostaje pusta szpara, przez którą przechodzi światło.

Dokładność wymiarowa i skurcz

Wydrukowana część nie zgadza się z modelem: otwory wychodzą za małe, a czopy za grube.

Wydruk się nie udał

Druk został przerwany albo wyszedł tak, że nadaje się tylko do kosza. Tutaj przyczyna leży zwykle w mechanice, w drodze filamentu do dyszy albo w samej dyszy.

Rozwarstwienie (separacja warstw)

Wydruk pęka wzdłuż linii warstw i daje się rozdzielić palcami na kawałki.

Przesuwanie warstw (layer shift)

Od pewnej wysokości cały model jest przesunięty w bok i górne warstwy nie pokrywają się z dolnymi.

Zapchana dysza

Ekstruder pracuje i klika, ale z dyszy nie wychodzi nic albo cienka, skręcająca się nitka.

Zacięcie filamentu

Filament stanął w drodze do dyszy i nie da się go ani wysunąć, ani wepchnąć ręką.

Szlifowanie filamentu (grinding)

Na żyłce w podajniku widać starte, spłaszczone miejsce, a koło napędowe kręci się w pyle z tworzywa.

Drukarka przestaje ekstrudować w połowie

Początek druku jest poprawny, ale po kilku godzinach głowica jeździ w powietrzu bez materiału.

Słabe wypełnienie

Wypełnienie w środku modelu jest rzadkie i poszarpane, a jego ścieżki nie łączą się ze ściankami.

Filament i otoczenie

Czwarta grupa to problemy, których nie widać w slicerze. Zanim zaczniesz przestawiać ustawienia, sprawdź, czy przyczyna nie leży w szpuli albo w pomieszczeniu.

Wilgotny filament

Podczas druku dysza trzaska i syczy, a powierzchnia wychodzi matowa i chropowata.

Splątany filament na szpuli

Żyłka zaklinowała się pod własnym zwojem i szpula przestaje się rozwijać w trakcie druku.

Zapach i opary podczas druku

W pomieszczeniu czuć intensywny, chemiczny zapach, a po dłuższym druku dokucza ból głowy.

Kruchy filament, łamie się w podajniku

Żyłka pęka przy zginaniu i łamie się w podajniku albo tuż przy szpuli.

Zanim zaczniesz zmieniać ustawienia

Cztery zasady obowiązują przy każdym z 27 problemów z tej listy. Zignorowanie ich to najczęstszy powód, dla którego naprawa trwa tydzień zamiast jednego wieczoru.

Cztery zasady diagnostyki

  1. Zmieniaj jeden parametr naraz. Po każdej zmianie drukuj ten sam test. Jeśli przestawisz temperaturę, retrakcję i prędkość jednocześnie, nie dowiesz się, co pomogło, i przy następnej szpuli zaczniesz od zera.
  2. Mierz, zamiast zgadywać. Suwmiarka rozstrzyga szybciej niż forum. Zmierz szerokość ścianki, średnicę żyłki w kilku miejscach, rzeczywistą wysokość modelu. Skalibruj przepływ i kroki ekstrudera, zanim uznasz, że winne jest tworzywo.
  3. Gdy materiał drukowany wcześniej bez problemu nagle zaczyna sprawiać kłopoty, najpierw podejrzewaj wilgoć. Otwarta szpula PETG, TPU czy nylonu chłonie wodę w ciągu kilku dni. Wysusz ją i powtórz ten sam wydruk, zanim zmienisz cokolwiek w slicerze: suszenie filamentu — temperatura i czas dla każdego materiału.
  4. Sprawdź, czy temperatura mieści się w zakresie producenta. Połowa usterek z tej listy to praca poza zakresem podanym dla danego materiału. Zakresy dyszy i stołu dla wszystkich materiałów Porima zebraliśmy w jednym miejscu: tabela temperatur druku.

Które materiały sprawiają najwięcej problemów

Część problemów wynika nie z drukarki, lecz z wyboru materiału. Poniższe zestawienie pokazuje, czego spodziewać się po każdej rodzinie tworzyw, zanim zamówisz szpulę.

Rodzina materiału Trudność druku Główne ryzyko
PLA i odmiany PLA Bardzo łatwy Najmniej wymagający materiał, drukuje się w otwartej drukarce. Dysza 200–230 °C, stół 0–60 °C. Ograniczeniem jest odporność temperaturowa gotowej części — według etykiety producenta 60 °C.
PETG Łatwy Skłonność do nitkowania określona przez producenta jako wysoka. Dysza 240–260 °C, stół 60–80 °C. Chłonie wilgoć szybciej niż PLA.
ABS i ASA Trudny Wysoka skłonność do warpingu i intensywny zapach. Producent wymaga zamkniętej komory o temperaturze 50 °C. Stół 80–110 °C (ABS) i 90–120 °C (ASA).
PA (nylon) Bardzo trudny Niska odporność na wilgoć — suszenie 8–12 h w 65–80 °C jest obowiązkowe. Wymaga komory zamkniętej i podgrzewanej. Dysza 260–290 °C, stół 90–120 °C.
TPU Flex 98A Trudny Materiał elastyczny: zalecany ekstruder direct drive i niska prędkość druku. Dysza 230–260 °C, stół 40–60 °C.
PLA/CF Średni Bardzo wysoka ścieralność — dysza hartowana jest obowiązkowa. Drukuje się prawie tak łatwo jak PLA, ale detale poniżej 0,4 mm nie wychodzą. Dysza 220–250 °C, stół 50–70 °C.

Źródło: oficjalna tabela danych technicznych FDM producenta Porima. Pełne zestawienie 25 materiałów wraz z chłodzeniem i suszeniem: tabela temperatur druku.

Filament o powtarzalnej średnicy to połowa rozwiązania. Filamenty Porima produkowane są w tolerancji ±0,03 mm, a oficjalne parametry druku publikujemy w całości — nie musisz ich zgadywać. Magazyn mamy pod Poznaniem, w Swarzędzu.

Zobacz filamenty Porima · Tabela temperatur druku · Suszenie filamentu